Untitled Page

Ang Heograpiya ng Pilipinas

A. Ang Heograpiya ng Pilipinas

1. Paggamit ng Mapa at Globo

Ang mapa at globo ay mahahalagang kasangkapan upang maunawaan ang kinalalagyan ng isang bansa.

Ang globo ay isang bilog na modelo ng daigdig na nagpapakita ng lahat ng kontinente at karagatan.

Ang mapa naman ay patag na larawan ng mundo o ng isang partikular na lugar, gaya ng Pilipinas.

a. Tiyak (Absolute) na Lokasyon

Ang tiyak na lokasyon ay ang eksaktong kinalalagyan ng isang bansa o lugar batay sa latitud (hilaga o timog ng ekwador) at longhitud (silangan o kanluran ng prime meridian).

Ang Pilipinas ay matatagpuan sa hilagang bahagi ng ekwador, nasa pagitan ng 4° at 21° Hilagang Latitud at 116° at 127° Silangang Longhitud.

b. Relatibong Lokasyon

Ang relatibong lokasyon ay tumutukoy sa kinalalagyan ng bansa batay sa mga karatig-bansa o anyong tubig sa paligid nito.

Hilaga: Bashi Channel at Taiwan

Silangan: Karagatang Pasipiko

Timog: Dagat Celebes at Borneo

Kanluran: Dagat Kanlurang Pilipinas (bahagi ng Dagat Timog Tsina)

Natutukoy ang kinalalagyan ng Pilipinas gamit ang tiyak at relatibong lokasyon.

Dahil dito, madaling makita kung bakit mahalaga ang posisyon ng Pilipinas sa Asya.

B. Ang Pambansang Teritoryo

Saligan ng Teritoryo

a. Ayon sa Kasaysayan

Noon pa man, kinikilala na ang Pilipinas bilang isang kapuluan na binubuo ng maraming pulo at baybayin.

Sa mga sinaunang mapa at tala, malinaw na nakaukit ang lawak ng ating lupain at karagatan.

b. Ayon sa Saligang Batas

Sa 1987 Saligang Batas ng Pilipinas, Artikulo I, tinutukoy na ang pambansang teritoryo ay binubuo ng kapuluan ng Pilipinas, kasama ang lahat ng mga pulo at dagat na nakapaloob dito.

c. Ayon sa Atas ng Pangulo

Naglabas ang mga dating pangulo ng mga atas at proklamasyon upang igiit ang karapatan ng Pilipinas sa ilang teritoryo, gaya ng Kalayaan Group of Islands at Scarborough Shoal.

d. Ayon sa Doktrinang Pangkapuluan (Archipelagic Doctrine – UNCLOS)

Sa ilalim ng United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS), kinikilala ang Pilipinas bilang isang archipelagic state. Ibig sabihin, ang mga pulo at katubigan sa pagitan ng mga ito ay itinuturing na bahagi ng pambansang teritoryo.

Konsepto ng Bansa

Ang bansa ay isang pamayanan ng mga tao na may sariling pamahalaan, teritoryo, at pagkakakilanlan.

Lawak at Hangganan ng Teritoryo

Ang Pilipinas ay may humigit-kumulang 7,641 na isla na may kabuuang sukat na halos 300,000 kilometro kuwadrado. Saklaw nito ang lupa, dagat, at himpapawid.

C. Pagkakakilanlang Heograpikal

1. Heograpiyang Pisikal

Klima at Panahon: May dalawang pangunahing uri—tag-init (dry season) at tag-ulan (wet season). Dahil nasa tropiko, madalas na mainit at mahalumigmig ang klima.

Anyong Lupa: Kasama rito ang mga bundok, bulkan (gaya ng Mayon), kapatagan, lambak, at talampas.

Anyong Tubig: May mga dagat, lawa (gaya ng Lawa ng Laguna), ilog (gaya ng Ilog Pasig at Cagayan River), at talon.

2. Heograpiyang Pantao

Populasyon: Higit sa 113 milyong Pilipino (tinatayang bilang, ayon sa pinakahuling datos).

Indigenous Peoples / Etnolingguwistikong Pangkat: Maraming pangkat-etniko sa bansa tulad ng mga Igorot, Ifugao, Aeta, Tausug, at Maranao. Mayroon ding iba’t ibang wika, ngunit Filipino at Ingles ang opisyal na wika.

Nailalarawan ang pagkakakilanlang heograpikal ng Pilipinas sa pamamagitan ng likas na yaman, klima, kultura, at tao nito.

D. Kahalagahan ng Katangiang Heograpikal sa Pag-unlad ng Bansa

Ang heograpiya ng Pilipinas ay may malaking papel sa pag-unlad ng bansa.

Dahil sa lokasyon nito, nagiging sentro ito ng kalakalan sa Asya.

Ang likas na yaman tulad ng lupa, karagatan, at kagubatan ay nagbibigay ng pagkain at kabuhayan sa mga Pilipino.

Ang pagkakaiba-iba ng kultura at wika ay nagpapayaman sa ating identidad bilang isang bansa.

Nasusuri ang ugnayan ng lokasyon ng Pilipinas sa heograpiya nito—dahil nasa sentro ng Timog-Silangang Asya, malaki ang papel ng Pilipinas sa kalakalan, komunikasyon, at turismo.

Napahahalagahan ang katangiang heograpikal ng bansa sapagkat ito ay nagbibigay ng likas na yaman, kabuhayan, at pagkakakilanlan na mahalaga sa ating pagkabansa.

Pagsusulit

A. Pag-unawa

Sagutin nang maikli at malinaw.

1. Ano ang pagkakaiba ng mapa at globo?

2. Ano ang ibig sabihin ng tiyak na lokasyon?

3. Ano ang relatibong lokasyon ng Pilipinas sa silangan?

4. Ilang isla mayroon ang Pilipinas?

5. Ano ang bumubuo sa pambansang teritoryo ayon sa 1987 Saligang Batas?

6. Ano ang tawag sa doktrina na nagsasabing ang mga dagat sa pagitan ng mga pulo ay bahagi rin ng teritoryo?

7. Banggitin ang dalawang anyong lupa na matatagpuan sa Pilipinas.

8. Ano ang dalawang uri ng panahon sa Pilipinas?

9. Magbigay ng halimbawa ng isang pangkat-etniko sa bansa.